Cơm trưa chay mang đi làm: chuẩn bị nhanh, giữ món ngon
Gợi ý chuẩn bị cơm trưa chay mang đi làm nhanh gọn: lên thực đơn, nấu trước, đóng hộp đúng cách và giữ đồ ăn an toàn đến giờ trưa với túi giữ nhiệt.
Chuẩn bị cơm trưa chay mang đi làm không mất nhiều thời gian nếu bạn có kế hoạch: nấu sẵn một nồi tinh bột, chuẩn bị hai, ba món mặn chay dễ bảo quản và đóng hộp vào buổi tối. Quan trọng không kém là giữ hộp cơm đủ lạnh hoặc đủ nóng đến giờ ăn, vì đồ chay như đậu hũ, cơm, rau củ nấu chín cũng dễ hỏng như món mặn. Dưới đây là cách Behapy gợi ý để bữa trưa vừa ngon vừa yên tâm.
Lên thực đơn hộp cơm chay theo công thức "1 – 1 – 2"
Thay vì nghĩ món mỗi tối, hãy lấy một hộp cơm làm khuôn: một phần tinh bột, một phần đạm thực vật và hai phần rau củ. Công thức này dễ nhớ và giúp bữa trưa có đủ màu sắc.
- Tinh bột: cơm gạo lứt, bún gạo lứt, khoai lang, mì nguyên cám. Với gạo lứt dẻo đỏ Điện Biên, bạn không cần ngâm trước, chỉ nấu theo tỷ lệ 1,5 nước : 1 gạo nên rất hợp nấu tối hôm trước.
- Đạm thực vật: đậu hũ sốt, nấm kho, đậu gà rim, tempeh, ruốc chay.
- Rau củ: bông cải luộc, cà rốt xào, đậu que, bí đỏ hấp, dưa leo, cà chua bi.
Ví dụ một tuần: thứ Hai cơm gạo lứt – đậu hũ sốt cà – cải thìa xào tỏi; thứ Ba bún gạo lứt trộn rau thơm – nấm xào sả ớt; thứ Tư cơm – nấm kho – bí đỏ hấp… Lặp lại công thức, chỉ đổi món, bạn sẽ không bị ngán.
Nấu trước bao nhiêu là hợp lý?
Hầu hết người đi làm chọn một trong hai cách: nấu buổi tối cho trưa hôm sau, hoặc nấu dồn cuối tuần cho vài ngày đầu tuần. Dù chọn cách nào, hãy để món nấu chín vào tủ lạnh sớm, đừng để nguội trên bếp cả buổi tối. Chia đồ ăn ra hộp nông, nhỏ giúp món nguội nhanh và đều hơn.
Một mẹo tiết kiệm thời gian là dùng thêm món chay chế biến sẵn. Nấm đùi gà kho ngũ vị được bảo quản ngăn đông, khi cần chỉ rã đông rồi đun nhỏ lửa với khoảng 50 ml nước trong 3–5 phút, hoặc hâm bằng lò vi sóng. Ruốc thảo mộc chay làm từ đạm đậu nành, đạm lúa mì, dùng ăn liền với cơm, xôi hoặc bánh mì – tiện để mang theo thêm cho bữa trưa.
Giữ hộp cơm an toàn đến giờ trưa
Vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm sinh sôi rất nhanh trong khoảng nhiệt độ từ 4°C đến 60°C (40°F–140°F), thường gọi là "vùng nguy hiểm". Theo khuyến cáo của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), đồ ăn dễ hỏng không nên để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ; nếu trời nóng trên khoảng 32°C thì chỉ nên tính 1 giờ. Với thời tiết Việt Nam, mốc 1 giờ là con số nên nhớ.
Nhiều người nghĩ đồ chay "lành" hơn, nhưng đậu hũ, cơm, mì, rau củ đã nấu chín và trái cây đã gọt đều được xếp vào nhóm đồ ăn dễ hỏng. Vì vậy:
- Có tủ lạnh ở công ty: cất hộp cơm vào tủ ngay khi đến nơi.
- Không có tủ lạnh: dùng túi giữ nhiệt với ít nhất hai nguồn lạnh như túi đá gel, hoặc chai nước đông đá. Đặt túi nơi mát, tránh nắng trực tiếp.
- Muốn ăn nóng không cần lò vi sóng: dùng hộp giữ nhiệt. Đổ nước sôi vào hộp cho nóng lên trong lúc hâm đồ ăn, đổ nước đi, cho món đã hâm thật nóng (ít nhất khoảng 74°C) vào và đậy kín đến giờ ăn.
- Có lò vi sóng: hâm đến khi món nóng bốc hơi đều, đảo giữa chừng để không còn chỗ nguội.
Đóng hộp sao cho món vẫn ngon
- Tách nước sốt và rau sống: để riêng trong hộp nhỏ, đến giờ ăn mới rưới, giúp cơm không nhão, rau không úng.
- Đồ giòn cho vào buổi sáng: rau thơm, hạt rang, bánh quy nên thêm lúc sắp đi để giữ độ giòn.
- Chỉ chuẩn bị lượng sẽ ăn: tránh mang dư rồi để lại cho bữa chiều.
- Món không cần làm lạnh để kèm: trái cây còn nguyên vỏ, hạt, bánh mì, ngũ cốc thanh – tiện làm bữa phụ.
Kinh nghiệm nhỏ từ bếp Behapy: cơm gạo lứt hâm lại sẽ mềm hơn nếu bạn rưới vài thìa nước trước khi cho vào lò vi sóng và đậy nắp hờ.
Vệ sinh hộp cơm và túi giữ nhiệt
Rửa hộp cơm và bình giữ nhiệt bằng nước nóng với nước rửa chén sau mỗi lần dùng. Lau mặt trong túi giữ nhiệt bằng nước xà phòng ấm rồi để khô tự nhiên. Mang theo khăn ướt để lau tay nếu chỗ làm không tiện rửa. Những việc nhỏ này giúp hộp cơm không ám mùi và an toàn hơn cho cả tuần.
Muốn có thêm ý tưởng món chay cho hộp cơm, bạn có thể xem các công thức trong mục Tin tức của Behapy.
Câu hỏi thường gặp
Cơm chay để ngoài bao lâu thì không nên ăn?
Đồ ăn dễ hỏng không nên để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ, và chỉ 1 giờ khi trời nóng trên khoảng 32°C. Nếu không chắc, tốt nhất đừng ăn.
Không có tủ lạnh ở công ty thì làm sao?
Dùng túi giữ nhiệt kèm hai túi đá gel hoặc chai nước đông đá, hoặc dùng hộp giữ nhiệt cho món nóng.
Món chay nào dễ mang đi làm nhất?
Những món ít nước như nấm kho, đậu hũ sốt sệt, rau củ xào, kèm cơm gạo lứt hoặc bún gạo lứt. Nước sốt nên để riêng.
Ảnh bìa: hộp cơm chay chuẩn bị sẵn – Ella Olsson, Unsplash License, qua Unsplash.
Tham khảo: Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), Đại học Nebraska–Lincoln (UNL Food).
